bị cáo
Định nghĩa
- Danh từ:
- Người bị cơ quan tư pháp truy tố trước tòa án về một tội danh cụ thể: "Bị cáo" là thuật ngữ pháp lý dùng để chỉ cá nhân hoặc pháp nhân bị Viện kiểm sát hoặc cơ quan có thẩm quyền khác khởi tố, truy tố và đưa ra xét xử tại phiên tòa hình sự vì bị cho là đã thực hiện hành vi phạm tội.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Bị cáo có quyền tự bào chữa hoặc nhờ luật sư bào chữa. (Người bị truy tố có quyền tự mình hoặc nhờ người khác biện hộ.)
- Hội đồng xét xử yêu cầu bị cáo trình bày lời khai. (Tập thể thẩm phán yêu cầu người bị truy tố kể lại sự việc.)
- Bị cáo bị tuyên án 5 năm tù giam. (Người bị truy tố nhận mức hình phạt 5 năm phạt tù.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Xét hỏi bị cáo": Giai đoạn tại phiên tòa khi Hội đồng xét xử, Kiểm sát viên, người bào chữa đặt câu hỏi trực tiếp cho người bị truy tố để làm rõ vụ án.
- Sau phần thẩm vấn nhân chứng, tòa án tiến hành xét hỏi bị cáo.
- "Lời khai của bị cáo": Những lời trình bày, khai báo của người bị truy tố trước cơ quan điều tra hoặc tại phiên tòa, là một trong những nguồn chứng cứ của vụ án.
- Lời khai của bị cáo có nhiều mâu thuẫn với lời khai của người làm chứng.
Biến thể và từ liên quan
- Bị can (danh từ): Người đã bị cơ quan có thẩm quyền ra quyết định khởi tố về hình sự nhưng chưa bị truy tố ra trước tòa án. "Bị can" là giai đoạn tố tụng trước "bị cáo".
- Bị đơn (danh từ): Người bị nguyên đơn khởi kiện trong một vụ án dân sự, kinh tế, lao động. Khác với "bị cáo" trong vụ án hình sự.
- Bị hại (danh từ): Người bị thiệt hại trực tiếp về thể chất, tinh thần hoặc tài sản do hành vi phạm tội gây ra.
Từ đồng nghĩa
- Người bị truy tố: Cách nói giải thích rõ nghĩa của "bị cáo".
- Người bị đưa ra xét xử: Cụm từ nhấn mạnh vào việc đã ra trước tòa.
Lưu ý sử dụng
- "Bị cáo" là một thuật ngữ chuyên ngành luật, mang tính trung lập, chỉ vị trí tố tụng. Việc gọi một người là "bị cáo" không đồng nghĩa với việc khẳng định người đó có tội. Chỉ khi có bản án có hiệu lực pháp luật thì người đó mới bị coi là có tội.
- Trong ngôn ngữ pháp lý chính thức, từ này luôn được viết thường ("bị cáo"), không viết hoa.